Trong quá trình sử dụng xe ô tô, nhiều người chủ quan khi mua, nhận tặng hoặc thừa kế xe mà chưa thực hiện thủ tục sang tên chính chủ. Điều này có thể dẫn tới lỗi lái xe ô tô không chính chủ, một vi phạm pháp luật có mức xử phạt đáng kể.
Bài viết dưới đây sẽ giúp các bạn hiểu rõ khái niệm, quy định, mức phạt và cách sang tên xe đúng luật. Đồng thời giúp học viên tại Trung Tâm Đào Tạo & Sát Hạch Lái Xe TP. HCM Đồng Tâm nắm vững kiến thức an toàn và trách nhiệm khi tham gia giao thông.
Lỗi lái xe ô tô không chính chủ là gì?
Đây là trường hợp người điều khiển xe không thực hiện thủ tục sang tên và đăng ký xe hợp pháp sau khi thay đổi chủ sở hữu. 4 điểm quan trọng cần lưu ý đối với lỗi lái xe ô tô không chính chủ:
- Xe mua nhưng chưa sang tên: Nhiều học viên mua xe mới hoặc cũ mà chưa hoàn tất thủ tục tại cơ quan đăng ký, điều này được coi là không chính chủ.
- Xe nhận tặng hoặc thừa kế: Người nhận xe chưa đăng ký sang tên trong thời gian quy định cũng phạm lỗi.
- Xe công ty hoặc thuê: Người lái xe không phải là chủ hợp pháp của phương tiện mà sử dụng xe không đúng mục đích, không được ủy quyền hợp pháp.
- Trường hợp ngoại lệ: Mượn xe hợp pháp từ người thân hoặc bạn bè, với đầy đủ giấy tờ hợp lệ, không bị xử phạt, nhưng người lái vẫn phải tuân thủ các quy định khác (giấy phép lái xe, bảo hiểm, kiểm định kỹ thuật).
Như vậy, việc hiểu đúng khái niệm và phạm vi áp dụng giúp học viên tránh những vi phạm phổ biến. Đồng thời nâng cao nhận thức về trách nhiệm pháp lý khi điều khiển xe.

Quy định về lỗi lái xe ô tô không chính chủ
Việc phát hiện lỗi lái xe ô tô không chính chủ thường thông qua 3 trường hợp sau đây:
- Kiểm tra đăng ký xe và hồ sơ pháp lý tại cơ quan công an có thẩm quyền.
- Khi xảy ra tai nạn giao thông, công tác điều tra sẽ xác định chủ sở hữu hợp pháp của phương tiện.
- Xử lý vi phạm hành chính trực tiếp nếu người lái hoặc chủ xe không thực hiện thủ tục đăng ký sang tên trong thời hạn quy định.
Các quy định pháp lý này đã nhấn mạnh 2 vấn đề chính:
- Người điều khiển xe phải chủ động thực hiện sang tên trong thời hạn quy định (30 ngày kể từ khi mua, nhận tặng, thừa kế).
- Vi phạm sẽ dẫn tới xử phạt hành chính và biện pháp bổ sung, ảnh hưởng trực tiếp tới quyền lợi sử dụng xe.
Hiểu rõ quy định này giúp học viên phòng tránh rủi ro, tuân thủ pháp luật và nâng cao ý thức trách nhiệm khi lái xe.

Mức phạt đối với trường hợp lái xe không chính chủ
Theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP trường hợp lỗi lái xe không chính chủ sẽ bị xử phạt theo các mức sau:
- Xe ô tô cá nhân: phạt tiền từ 4.000.000 – 6.000.000 đồng.
- Xe ô tô của tổ chức: phạt tiền từ 8.000.000 – 12.000.000 đồng.
Ngoài phạt tiền, người vi phạm lỗi này còn phải thực hiện các nhiệm vụ sau:
- Sang tên, cấp lại đăng ký và biển số xe theo quy định.
- Cập nhật chứng nhận kiểm định kỹ thuật và bảo vệ môi trường nếu cần.
Mặc dù mức phạt không quá cao so với một số lỗi giao thông khác, ảnh hưởng pháp lý và quyền lợi người lái là đáng kể, đặc biệt khi xảy ra tai nạn hoặc trong các giao dịch mua bán, sang nhượng xe.

Hậu quả, rủi ro khi lái xe ô tô không chính chủ
Việc điều khiển xe không chính chủ có thể dẫn đến nhiều hệ quả nghiêm trọng. 5 hậu quả và rủi ro thường gặp khi phạm lỗi lái xe ô tô không chính chủ bao gồm.
Rủi ro pháp lý
Người sử dụng xe không chính chủ có thể bị xử phạt hành chính, buộc thực hiện thủ tục sang tên, gây tốn thời gian và chi phí. Trong nhiều trường hợp, hồ sơ xe không thống nhất còn khiến quá trình làm việc với cơ quan chức năng trở nên kéo dài và phức tạp.
Rủi ro khi xử lý vi phạm giao thông
Việc xe đứng tên người khác làm phát sinh nhiều vấn đề trong quá trình xử phạt:
- Phạt nguội dễ bị gửi nhầm về địa chỉ chủ xe cũ, gây chậm trễ trong việc nộp phạt.
- Phương tiện có thể bị từ chối đăng kiểm nếu vi phạm chưa được xử lý dứt điểm.
- Khó khăn khi giải quyết tai nạn, do thiếu cơ sở xác minh mối quan hệ giữa người điều khiển và chủ xe; thậm chí chủ xe cũ có thể bị xem xét trách nhiệm liên đới trong một số trường hợp.
Rủi ro về giao dịch, sang nhượng xe
Xe không chính chủ rất dễ phát sinh tranh chấp sở hữu khi bán, tặng, cầm cố hoặc sang nhượng. Việc thiếu giấy tờ hợp lệ khiến giao dịch bị trì hoãn, khó công chứng hoặc không thể sang tên đúng quy định.
Rủi ro về bảo hiểm
Việc xe đứng tên người khác gây nhiều trở ngại trong quá trình yêu cầu bồi thường:
- Bảo hiểm vật chất xe (thân vỏ) có thể yêu cầu hồ sơ bổ sung, giấy ủy quyền phức tạp, làm chậm tiến độ chi trả.
- Nguy cơ từ chối bồi thường cao hơn, đặc biệt trong trường hợp xe bị trộm cắp nhưng người cầm lái không chứng minh được quyền sử dụng hợp pháp.
Tác động đến văn hóa giao thông
Xe không chính chủ thể hiện sự thiếu trách nhiệm trong quản lý và sử dụng phương tiện. Việc này khác với các lỗi an toàn như không thắt dây an toàn – vốn ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng – nhưng vẫn góp phần làm giảm tính minh bạch và kỷ luật trong giao thông đô thị.
Hướng dẫn sang tên xe đúng quy định
Để tránh lỗi không chính chủ, việc thực hiện sang tên xe đúng luật là bắt buộc. 4 bước cần thực hiện để sang tên xe đúng quy định:
- Hoàn tất thủ tục sang tên trong 30 ngày kể từ khi mua, nhận tặng hoặc thừa kế.
- Chuẩn bị đầy đủ giấy tờ: giấy chứng nhận đăng ký cũ, hợp đồng mua bán hoặc giấy tặng cho, CMND/CCCD của chủ cũ và người nhận xe, giấy phép lái xe, giấy kiểm định.
- Nộp hồ sơ tại cơ quan công an có thẩm quyền để cấp mới đăng ký và biển số xe.
- Lưu giữ hồ sơ hợp pháp để chứng minh quyền sở hữu khi cần, tránh rủi ro pháp lý hoặc tranh chấp.
Trung Tâm Đào Tạo & Sát Hạch Lái Xe TP. HCM Đồng Tâm luôn hướng dẫn học viên và người lái về các quy định pháp luật liên quan, đảm bảo hiểu quyền lợi và nghĩa vụ khi sử dụng xe ô tô.

Những câu hỏi thường gặp về các lỗi lái xe ô tô
Bị tước bằng lái xe có được lái xe không?
Không. Khi bị tước GPLX, bạn không được phép điều khiển bất kỳ phương tiện tương ứng với hạng bằng đó. Thông tin chi tiết nêu trong: Bị giữ bằng lái có được lái xe không?
Lái xe không có bằng lái bị phạt bao nhiêu?
Mức phạt có thể lên đến vài triệu đồng tùy loại xe, kèm nguy cơ tước quyền thi trong thời gian nhất định. Các quy định mới được cập nhật tại: Quy định về giấy phép lái xe mới nhất
Không hiểu các ký hiệu trên cần số tự động có dễ mắc lỗi khi lái ô tô không?
Có. Sử dụng sai chế độ số (như D, N, R, 2, L…) có thể làm xe giật, trượt dốc hoặc mất kiểm soát.
Các ký hiệu được giải thích rõ trong Các ký hiệu trên xe ô tô số tự động và Số 2 và số L trên xe ô tô
Địa chỉ nào đào tạo, sát hạch bằng lái xe ô tô uy tín tại TP.HCM?
Trung Tâm Đào Tạo & Sát Hạch Lái Xe TP. HCM Đồng Tâm là địa chỉ uy tín được nhiều học viên tin tưởng:
- Giảng viên dạy dễ hiểu, thực hành sát thực tế.
- Sân tập đạt chuẩn, tỉ lệ thi đậu cao.
- Học phí minh bạch, hỗ trợ trọn gói thủ tục.
- Lịch học linh hoạt, phù hợp cho người bận rộn.
Đăng ký ngay khóa Học lái xe ô tô B tại TP.HCM để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ tận nơi. Hoặc nếu cần bổ túc tay lái ô tô, bạn cũng có thể liên hệ với chúng tôi để được hỗ trợ 1:1.
Trường đào tạo & thi sát hạch lái xe tại TP Hồ Chí Minh Trường đào tạo, dạy học và thi sát hạch lái xe máy, xe oto ở Thành Phố Hồ Chí Minh